खगोलशास्त्र

हबल दुरदर्शिकेतील कार्यबिघाड आणि दुरुस्ती

या महिन्याच्या सुरुवातीला हबल मधील एक गायरोस्कोप निकामी झाल्याने या दुरदर्शिकेच्या कार्याला मर्यादा आली होती, परंतु हा कार्यबिघाड आता दुरुस्त झाला असल्याचे नासा कडून सांगण्यात येत आहे. गायरोस्कोपचा उपयोग दुरदर्शिकेला लक्ष्यावर स्थिर करण्यासाठी केला जातो. हबलला कार्यरत राहण्यासाठी एकाचवेळी कमीतकमी तीन गायरोस्कोपची आवश्यकता असते. हबल मधील तीन पैकी एक गायरोस्कोप निकामी झाल्यानंतर चौथे अतिरिक्त गायरोस्कोप… Continue reading हबल दुरदर्शिकेतील कार्यबिघाड आणि दुरुस्ती

खगोलशास्त्र

बाह्यचंद्र सापडल्याची शक्यता

या अथांग विश्वामध्ये आपल्या सूर्यमालेप्रमाणे इतरही अनेक सूर्यमाला आहेत. या सूर्यमालेतील ग्रहांना ‘बाह्यग्रह’ (Exoplanet), तर अशा बाह्यग्रहांभोवती फिरणाऱ्या चंद्रांना ‘बाह्यचंद्र’ (Exomoon) असे म्हटले जाते. बाह्यग्रहांना स्वतःचा प्रकाश नसतो, शिवाय ते आपल्यापासून अनेकानेक प्रकाशवर्षं दूर असतात, त्यामुळे त्यांचा शोध घेणे सहजासहजी शक्य होत नाही. दुसरीकडे बाह्यचंद्रांचा विचार केला, तर ते बाह्यग्रहांपेक्षा आकाराने खूप छोटे असतात, परिणामी… Continue reading बाह्यचंद्र सापडल्याची शक्यता